مجله تست آیین
وظیفه باتری، دینام و فیوز در خودرو (سوالات فنی برق خودرو ۱۴۰۴)

خودرو بدون برق حتی استارت هم نمیخورد! سیستم الکتریکی خودرو (باتری، دینام، شمع) بخش مهمی از سوالات فنی آزمون آییننامه را تشکیل میدهد. نگران نباشید، نیاز نیست مکانیک باشید، فقط کافیست وظیفه هر قطعه را بدانید.
۱. نگهداری آب باتری
سوال: اگر سطح آب باتریهای «تر» (غیر اتمی) کم شده باشد، چه چیزی باید به آن اضافه کرد؟
۱) آب لولهکشی معمولی
۲) آب مقطر
۳) اسید سولفوریک
۴) ضد یخ
پاسخ صحیح: گزینه ۲
نکته مهم: هرگز آب معمولی (که املاح دارد) داخل باتری نریزید چون باتری خراب میشود. فقط «آب مقطر» خالص باید اضافه شود تا روی صفحات سربی را بپوشاند.
۲. وظیفه دینام (Alternator)
سوال: وظیفه دینام در خودرو چیست؟
۱) استارت زدن موتور
۲) خنک کردن موتور
۳) شارژ کردن باتری هنگام روشن بودن موتور
۴) تقویت نور چراغها
پاسخ صحیح: گزینه ۳
توضیح: باتری فقط برای استارت زدن است. وقتی ماشین روشن شد، این «دینام» است که هم برق ماشین را تامین میکند و هم باتری را دوباره شارژ میکند.
۳. پاره شدن تسمه دینام
سوال: اگر تسمه دینام پاره شود، چه اتفاقی میافتد؟
۱) چراغ قرمز باتری روشن میشود و باتری شارژ نمیشود
۲) موتور فوراً خاموش میشود
۳) ترمزها از کار میافتند
۴) اتفاق خاصی نمیافتد
پاسخ صحیح: گزینه ۱
هشدار: در اکثر خودروها، تسمه دینام و واترپمپ یکی است. اگر پاره شود، هم باتری شارژ نمیشود (چراغ باتری روشن میشود) و هم موتور جوش میآورد.
۴. وظیفه فیوز
سوال: وظیفه فیوز در مدارهای الکتریکی خودرو چیست؟
۱) افزایش ولتاژ برق
۲) قطع جریان برق در صورت اتصالی یا بار اضافی (محافظت از سیمکشی)
۳) ذخیره برق
۴) یکسو کردن جریان برق
پاسخ صحیح: گزینه ۲
تشبیه: فیوز مثل یک «سرباز فداکار» است. اگر جریان برق زیاد شود، فیوز میسوزد (ذوب میشود) تا سیمکشی گرانقیمت ماشین آتش نگیرد.
۵. شمع و وایر
سوال: وظیفه شمع (Spark Plug) در موتور چیست؟
۱) فیلتر کردن بنزین
۲) ایجاد جرقه برای انفجار مخلوط سوخت و هوا
۳) خروج دود
۴) روغن کاری سیلندر
پاسخ صحیح: گزینه ۲
نکته فنی: اگر شمعها خراب باشند یا فاصلهشان (فیلر) تنظیم نباشد، ماشین بد کار میکند، دود سیاه میدهد و مصرف سوخت بالا میرود.
ترس از فنی را کنار بگذارید
سوالات فنی آییننامه خیلی سطحی هستند و وارد جزئیات مهندسی نمیشوند. اگر همین نکات ساده (آب مقطر، شارژ دینام، کار فیوز) را بلد باشید، هیچ تستی را از دست نمیدهید.